شارنيوز- اخبار سقز

امروز ۰۲/۰۱/۱۳۹۸
پنج شنبه، ۵ام فروردین ۱۳۹۵
۳:۰۹ ب.ظ

بازخوانی ضرورت ایجاد منطقه آزاد بانه و مریوان

نویسنده ی مقاله
هیرش سلطان پناه

   بحث ایجاد منطقه آزاد تجاری بانه و مریوان یکی از مباحث داغی است که حدود یک سال است بیش از گذشته افکار عمومی استان، مدیران، کارشناسان و به نوعی حاکمیت را در استان کردستان به خود مشغول نموده است. در سه ماهه ی اخیر به واسطه ی شرایط خاص مربوط به فضای انتخاباتی به جای یک تحلیل منطقی، این مقوله بیشتر سیاسی و ابزاری مورد توجه قرار گرفته است لذا در این نوشته ی مختصر سعی خواهد شد ضمن ترسیم فضای کلی اقتصاد استان اهمیت ایجاد این منطقه آزاد به عنوان یک ابزار در خدمت رشد اقتصادی استان و نه یک هدف مورد واکاوی قرار گیرد.

   استان کردستان با مساحتی حدود ۲۹۱۳۷ کیلومتر مربع و جمعیتی معادل یک میلیون و ۵۱۴ هزار نفر و مساحت اراضی قابل کشت ۱/۱ میلیون هکتار که سهمی حدود پنج درصد از اراضی قابل کشت کشور است و ظرفیت هفت درصد تولید علوفه کشور، سهم ۳/۵ درصدی از بارندگی کشور، سهم حدود هفت درصدی از روان آبهای کشور، مرز مشترک ۲۳۰ کیلومتری با کشور عراق، وجود گونه های غنی گیاهی و معادن غنی با ذخایر قطعی بالغ بر ششصد میلیون تن و ظرفیت های بالا در تولید محصولات زراعی، باغی و دامی از نرخ با سوادی پایین نسبت به کشور ( رتبه سی ام)، نرخ بالای بیکاری، نرخ بالای مهاجرت نیروی انسانی و سهم پایین از تولید ناخالص ملی رنج می برد و علی رغم وجود ظرفیت های بالای اقتصادی یکی از استان های کم برخوردار کشور است (عموما رتبه ۲۷ تا ۳۱ کشوری).

   اگرچه فارغ از بحث تحریم های اقتصادی، اقتصاد ایران از مشکلات ساختاری رنج می برد اما استان کردستان به صورت برجسته تری از این بیماری آسیب دیده است که محصول آن مشکلاتی است که به بخشی از آنها اشاره شد. از این مشکلات تعدادی حیاتی و نیازمند توجه ویژه و زود هنگام است که از میان آنها بحث مهاجرت نیروی انسانی خصوصا نیروی انسانی نخبه ی استان و نرخ بالای بیکاری اهمیت ویژه ای دارد.بدیهی است مسأله ی مهاجرت نیز به نوعی معلول مسأله ی نرخ بالای بیکاری و نبودن ظرفیت های لازم برای ایجاد شغل در استان کردستان است.

   شکی نیست ایجاد ظرفیت های تولیدی و ایجاد اشتغال نیازمند سرمایه گذاری است. لذا استان نیازمند سرمایه گذاری و جذب سرمایه گذاران برای مقابله با این مشکل کلیدی می باشد. بر کسی پوشیده نیست امروز خزانه دولت خالی و در خوشبینانه ترین حالت شاید بتواند از عهده ی تأمین هزینه های جاری خود برآید. لذا در استان کردستان در صورت پیگیری مسئولین ممکن است بتوانند ضمن تأمین هزینه های جاری بخشی از منابع مورد نیاز توسعه ی راه استان و مدیریت منابع آب را فراهم نمایند.

   اگرچه اینجانب نیز همانند بخش زیادی از بدنه ی کارشناسی استان به واسطه ی عقب افتادگی تاریخی این استان، به حق انتظار دارد منابع بیشتری خصوصا در حوزه ی توسعه ی زیرساخت ها به استان کردستان اختصاص یابد و همچنین شرکت های دولتی می بایست در استان سرمایه گذاری نمایند اما تحلیل شرایط موجود خصوصا خزانه ی خالی دولت به واسطه ی کاهش قیمت نفت و قواره ی بسیار بزرگ دولت حداقل اینجانب را به قدم های اساسی تر دولت امیدوار نمی نماید. لذا در چنین شرایطی جهت مقابله با مشکل بیکاری راهی جز جذب سرمایه گذار از خارج استان و کشور وجود ندارد. بدیهی است سرمایه گذار در جایی سرمایه گذاری خواهد کرد که علاوه بر مزیت، امنیت و زیرساخت های لازم، مشوق های کافی جهت ایجاد انگیزه برای سرمایه گذار وجود داشته باشد.

   تحلیل فضای کلی اقتصاد استان با توجه به آنچه در مقدمه بحث به آن اشاره شد نشان می دهد مزیت های لازم و امنیت در استان وجود دارد اما واقعیت آن است که از نظر زیرساخت و ایجاد مشوق های لازم برای متقاعد کردن سرمایه گذاران به سرمایه گذاری در استان، تا نقطه ی رضایت بخش و قابل قبول فاصله ی زیادی داریم. ایجاد منطقه ی آزاد تجاری بانه و مریوان در واقع مشوقی جهت متقاعد کردن سرمایه گذاران جهت حضور در این مناطق و سرمایه گذاری در آنهاست. به همین دلیل اینجانب ایجاد منطقه آزاد تجاری را بخشی از پازلی می دانم که می تواند به جذب سرمایه گذاری، ایجاد شغل، پایین آمدن نرخ بیکاری و پایین آمدن نرخ مهاجرت در استان کردستان کمک نماید. لذا می بایست کل اجزاء پازل در تصمیم گیری مدنظر قرار گیرد.

   در خاتمه ضمن تأکید بر اهمیت ایجاد منطقه آزاد تجاری به عنوان یک ابزار جهت جذب سرمایه و تأکید مجدد بر این نکته که بدون توسعه ی زیرساخت فقط ایجاد منطقه آزاد تجاری سرمایه گذاران را به سرمایه گذاری در بانه یا مریوان متقاعد نخواهد کرد لازم می دانم به این نکته اشاره نمایم:

   دو مرحله تلاش نافرجام تصویب طرح ایجاد منطقه آزاد تجاری بانه و مریوان می بایست هم نمایندگان محترم استان به خصوص نمایندگان محترم سقز و بانه و مریوان و هم مسئولین استان را متوجه این نکته نموده باشد که تصویب این طرح قبل از آماده نمودن افکار عمومی استان، نیازمند آماده نمودن بدنه ی نمایندگان مجلس شورای اسلامی خصوصا افراد تأثیر گذار در جناح ها و فراکسیون های مختلف مجلس است که در این مسیر مدیران ارشد استان نیز می بایست در کنار نمایندگان استان باشند. به عبارت دیگر ابتدا می بایست اجماع و همدلی در بین نمایندگان و مدیران ارشد استان ایجاد گردد سپس از تمام ظرفیت های موجود جهت لابی گری به عنوان یک واقعیت غیر قابل انکار استفاده گردد تا در مجلس دهم که به نظر می رسد هم راستا تر با دولت است این طرح به تصویب برسد.

   وجود ۲۳۰ کیلومتر مرز مشترک با کشور عراق، وجود سه گمرک رسمی و سه بازارچه فعال مرزی در استان، وجود اشتراکات فرهنگی، زبانی و قومی با اقلیم کردستان، استفاده از اقلیم کردستان برای ورود به بازار کشورهای عربی به همراه شرایط شکننده و بحرانی اقتصاد استان عوامل عمده ای هستند که علی القاعده در کنار سایر تعاملات می تواند در راستای متقاعد کردن نمایندگان مجلس مورد توجه قرار گیرد. همچنین با توجه به اهمیت موضوع می توان آن را در یک یا چند جلسه با حضور نمایندگان محترم مجلس، مدیران ارشد استان و کارشناسان محترم آسیب شناسی نمود.

کد خبر: 18486